Somalia

Warbixinta Xaaladda
Warbixin dheer
Talaalka dabeesha caruurta ka yare shanta sano ee Muqdis Mogadishu. Photo: WHO

Ololaha talaalka jadeecada iyo dabeesha ayaa lagu soo gabagabeeyay gobolka Banadir

30-ka bishii Agoosto, ololaha talaalka dabeesha iyo jadeecada oo loogu talagalay 460,000 caruur oo ka yar shan sano jir si looga hortago cudurada dilaaga ah ayaa ka furmay magaalada Muqdisho. Ololaha ayaa socday ilaa 3-dii bishii Sebtember. Waxaa ololahaan soo qaban qaabiyay Wasaarada Caafimadka iyo hay’adaha kale ah WHO, UNICEF iyo hay’ada GPEI. Waxaana caruurta la siiyay Vitamin A  iyo kaniinyo iyadoo wali jirta cabsida cudurka COVID-19.

Wakiilka WHO ee Somalia Dr Mamunur ayaa hoosta ka xariiqay in bulshada soomaaliyeed ee masuul ka yihiin in ey caawiyaan caruurta soomaaliyeed islamarkan ku nooladaan nolol caafimad leh. “Waxaa ku dheerigalinayaa walidiinta, daryeelayaasha iyo dhammaan dadka waaween ee ku nool gobolka Banadir iyo nawaaxigiisa in ey soo booqdaan goobaha caafimadka si loo hubiyo in caruurta ka yar shan sano ey qaataan talaalka jadeecada iyo dabeesha iyo waxyaabaha kale ee caafimaadkooda la xiriiro.  Daryeelayasha iyo dhamaanteen waa in aan hubinaa in caruurta ey qaban caafimad si eey u helaan nolol caafimad iyo wax soo saar leh,” sidaaasi waxaa yir Dr Malik.

Sida laga soo xigtay hay’ada caafimadka aduunka WHO, 744 caruur oo ku nool gobolka Banadir isla markan qabo jadeecada ayaa la soo sheegay sanadkan bilowkiisa, taaso u dhigan wadarta kale bar guud ahaan tirada kiisaska dalka oo dhan.  Saddax kiis oo cudurka dabeesha ayaa sidoo kale laga diiwan galiyay gobolka Banadir. Jadeecada waa cudur ku dhaco neef mareenka waxaan sabab qandho badan iyo nabro, waxaan si fudud ugu faafa goobaha eey bulshada ku badantahay. Inta badan cudurka wax uu ku dhacaa caruurta aan la talaalin. Halka caruurta nafaqo darada heeso eey qatar badan eey ugu jiran in cudurka uu ku dhaco. Dhibaatooyinka jadeecada waxaa kamid ah shuban joogta ah, oofwareer, indho la,aan iyo dhimasho. 

“Inkastoo eey socoto ka falcelinta COVID-19, sidoo kale waa muhiim in la sii wado talaalka isla waqtigaasi” sidaasi waxaa yiri Penelope Cambell, madaxa caafimadka ee hay’ada UNICEF Somalia. “Cudurada Jadeecada iyo dabeesha waa cuduro laga hortagi karo iyadoo loo maraayo ololoha waan joojin karnaa faafitaanka cudurka si aan u badbaadino nolosha caruurta aan tirada laheen ee dhimanaayo.”

Inta lagu guda jiro ololoha talaalka jadeecada ayaa la sheegay ilaa 407,956 caruur oo u dhaxeeso 6 bilood ilaa shan sano (92 boqolkiiba) ayaa soo gaartay talaalka jadeecada halka 459,456 (93 boqolkiin) ayaa qaatay talaalka ka hortaga dabeesha. Guud ahaan 224 korjoogayaal ayaa kormeeray ilaa 3,000 goobood oo talaalka inta lagu guda jiray ololaha halka korjoogayaasha kale eey ka socdeen Wasaarada caafimadka, WHO iyo UNICEF.  Kooxda talaalka iyo kormeerayaasha ayaa raacay tilmaamaha COVID-19 inta eey hirgalinayaan ololaha.

Ololaha ayaa ujeedkiisa ahaa in la yareeyo faafitaanka   cudurka jadeecada iyo in mustaqbalka Soomaaliya uusan ka dilaacin cudurka. Waxaa intaaasi dheer ololaha cudurka dabeesha ayaa gacan ka geesan doon ka hortaga cudurka dabeesha gaar ahaan nuucyada 1 iyo 3 ee caruurta Soomaaliyeed. Guud ahaan 17 kiis oo cudurka dabeesha ayaa laga soo wariyay dalka sannadkan 2020. In kabadan 600 koox leh xirfada talaalka, shaqaalaha caafimadka safka hore iyo abaabulayaasha bulshada ayaa hirgaliyay ololaha.

URL:

La dejiyay: